viewmodel.jpg

wie zijn we

VW mag is gecreëerd door
The View Concepts:
de broedplaats voor nieuwe perspectieven op dagelijkse dingen.
Online, offline en live.

olga kortz en haar fictieve wereld van wrange liefdesverhalen

olga kortz en haar fictieve wereld van wrange liefdesverhalen

000002.jpg

Olga Kortz, schrijver, dichter en op dit moment hoofdredacteur bij i-D Nederland, schrijft op een manier waar je jaloers van wordt. Dat je, als je als schrijver haar stukken leest, bijna paniekerig wordt waar in hemelsnaam opnieuw te beginnen. Menig keer hebben we met druilerige ogen boven haar stukken gehangen, door de harde en sentimentele kracht van haar woorden. Dit keer mogen jullie dat ook, want donderdag aanstaande draagt ze, live, een kort verhaal voor tijdens ons evenement Offscreen, in de SSBA Salon. De liefde is een belangrijk thema voor haar korte verhalen en poëzie, die later een uit elkaar gerukte versie van de werkelijkheid blijken. Of dat hoop je. Olga schreef na haar studie Nederlands columns voor HP/De Tijd, en publiceerde onder meer in Das Magazin, de VPRO Gids, Hollands Maandblad. Ze ontving voor haar publicaties in laatstgenoemde in 2014 de Hollands Maandblad Debutantenbeurs in de categorieën proza, en poëzie. Voordat ze hoofdredacteur werd van i-D Nederland was ze ook hoofdredacteur van Hard//Hoofd.

Ik hou van de stilte die literatuur vereist. Je kan dagen je mond houden, maar toch in allerlei werelden geweest zijn als je leest.

Olga, wanneer wist je dat je schrijver zou worden? "Het klinkt misschien ongeloofwaardig, maar ik weet dit vanaf het moment dat ik kon nadenken en me bewust was van mezelf. Ik was als kind nogal een denker, dat ben ik nog steeds wel, alhoewel ik mezelf heb leren uit te dagen mee te doen aan het leven. Ik was ook zeker geen prater. De enige manier om al die gedachten onder woorden te brengen was door te schrijven. Dat ben ik zo snel mogelijk gaan doen."

Wat vind je zo mooi aan het geschreven woord? "Als je fictie leest kun je heel dichtbij een schrijver komen, hij maakt je deelgenoot van zijn gedachten, ook al lees je die gedachten via een fictief personage. Dat vind ik er heel aantrekkelijk aan. En ik hou van de stilte die literatuur vereist. Je kan dagen je mond houden, maar toch in allerlei werelden geweest zijn als je leest."

Bij welke emotie ben jij de beste schrijver? "Dat vind ik lastig te zeggen, maar ik denk dat ik mijn beste verhalen heb geschreven op momenten dat ik een beetje weemoedig was, maar ook nog wel de humor in zag van het leven. Mijn basis-emotie zeg maar. Als ik niet goed in mijn vel zit ga ik erg donker schrijven, dan ben ik niet zo’n fan van mezelf. Als ik te gelukkig ben is alles wat ik schrijf een beetje overbodig, en saai."

Wat maakt volgens jou een tekst een goede tekst? "Ik hou van conflict in een verhaal. Tussen mensen, mensen die een conflict hebben met zichzelf, of met bijvoorbeeld de tijd waarin ze leven. In een goede tekst lees ik een gevecht. Maar de stijl, en een toon die eigen is, zijn net zo belangrijk."

Ik heb wel gemerkt dat schrijven kon helpen verloren liefdes af te sluiten. Misschien omdat ik ze daarmee bij me kon houden.

Je literaire stukken zijn vaak fictieve verhalen met de liefde als belangrijk thema. Zijn deze fictieve verhalen vaak een mooiere versie van het echte verhaal? "Veel personages zijn wel op mensen die ik heb ontmoet gebaseerd. Mijn verhalen kunnen ook een wredere versie zijn. Of een totaal uit zijn band gerukte versie. Ik werd ooit wakker met de zin in mijn hoofd: “Mijn naam is William Georgi, dit is de situatie.” William Georgi is een jongen die ik ken. Ik vond dat zo’n leuke eerste zin voor een verhaal dat ik hem gevraagd heb of ik zijn naam mocht lenen. Hij voelde zich volgens mij daardoor vereerd en verward tegelijk. Uiteindelijk had dat verhaal helemaal niets met hem te maken, behalve dan dat het karakter dezelfde naam droeg."

Wat is het effect van schrijven of lezen op je mentale toestand? "Het kan wel helderheid scheppen als je in de knoop zit. Mijn idee van fictie is nooit geweest dat het therapeutisch moest zijn. In zekere zin is dat het wel want als ik iets af heb waar ik trots op ben, voel ik me daarna goed. Maar ik schrijf in eerste instantie niet omdat ik denk: ik moet deze verbroken relatie begrijpen dus ik ga ermee aan de slag. Dan zou ik de vrijheid van fictie kwijt zijn, denk ik. Maar ik heb wel gemerkt dat het kon helpen verloren liefdes af te sluiten door een kort verhaal over ze te schrijven. Of een gedicht. Misschien omdat ik ze daarmee bij me kon houden. Maar het is nooit de inzet."

Ik weet niet of de afstand die we nemen ook voor geestelijke afstand zorgt.

Kun je wat meer vertellen over wat je gaat lezen tijdens ons evenement Offscreen? "Ik zal een paar licht anekdotische verhalen voorlezen die zich afspelen in digitale omgevingen. Zo woont er een vrouw boven me met wie ik niet praat, maar over wie ik wel een en ander weet omdat ik op een dag ontdekte dat ze twitter-verslaafd is. Verder ben ik ook weleens heel erg geschrokken omdat ik iemand tegenkwam die ik overal geblokkeerd had. In het echte leven kunnen dat soort dingen alleen met een straatverbod of iets dergelijks, maar ik was dat gemakshalve vergeten. Nou, dan schrik je wel even."

Hoe denk jij dat de online wereld binnen onze generatie invloed heeft op ons offline gedrag? "We nemen op een bepaalde manier meer afstand van elkaar, maar toch ook weer niet helemaal. Op mijn werk praat ik de hele dag via Slack, een chatprogramma. Ook met mensen die gewoon naast me zitten. Het contact gaat meer indirect, maar omdat niemand mee kan lezen kun je soms ook meer zeggen. Geheimen, enzo. Dus ik weet niet of de afstand die we nemen ook voor geestelijke afstand zorgt. Ik hing vroeger uren aan de telefoon met allerhande vrienden, ik heb nu op allerlei media eindeloze chatgesprekken. Ik heb niet het gevoel het contact te verliezen, alhoewel ik het nog steeds wel een beetje lamlendig vind als je als goede vrienden elkaar een whatsapp-bericht op een verjaardag stuurt. Dan moet je bellen, vind ik. Maak ik maak me er zelf ook schuldig aan."

Zou je kunnen stellen dat verschuivingen binnen de on- en offline wereld invloed zullen hebben op de literatuur? "We zullen nog allerlei gekke apparaten in de literatuur terugvinden. Tirza in Tirza van Arnon Grunberg had een iPod, hoewel dat niet zoveel met online te maken heeft trouwens, maar er zijn vast ook boeken met iPhones, iPads, en vast ook VR-brillen erin te lezen. Je leest weleens dat mensen zich steeds minder goed zouden kunnen concentreren vanwege al die apparaten in de buurt. Daarom hoop ik dat het korte verhaal nog een opmars gaat beleven."

Welke schrijver, filosoof of andere persoon inspireert jou? "Ik heb van die helden die ik altijd opnoem als me dit gevraagd wordt, zoals Albert Camus of Michel Houellebecq. Of Scorsese. De thematiek van zijn nieuwe film trekt me niet zo, maar ik heb gister besloten er toch heen te gaan omdat hij me nog nooit teleurgesteld heeft. Maar ik kan ook erg onder de indruk zijn van jonge mensen om me heen. Zoals een vriendin van me, Lara Verheijden. Haar instagram is te gek. Compleet obsceen, maar ook scherp. Dat fascineert me, zonder dat ik daar direct iets aan heb in mijn eigen werk."

Als je iets zou mogen verwijderen in de wereld, wat zou dat dan zijn? "Die ex. Nee, grapje. Ik weet het niet. Geldzorgen misschien. Of HIV. Poetin en Assad. Kinderarbeid. Dierenleed. Ik weet het niet, ik ben slecht in hypothetische vragen."

Beeld door Latoya van der Meeren

Offscreen Donderdag 9 maart, SSBA Salon 19:00 – 22:00 Door The View Concepts Klik hier voor de rest van het programma

ik stem voor een vrouwenquotum

ik stem voor een vrouwenquotum

melancholie in een door geluk geobsedeerde maatschappij

melancholie in een door geluk geobsedeerde maatschappij